The next day, having made sure we had our documents, the dog, and water, we set off westward. There wasn’t much „west” left, though—our westward journey would end at Pointe de Penmarc’h; beyond that, we’d either have to make a sharp turn north or end up as a meal for Atlantic cod. The route from Guilvinec to Pointe de Penmarc’h is only about seven kilometers, so there was no need to rush. The narrow roads of southern Finistère are magnificent—charming cottages surrounded by greenery and draped in Virginia creeper, boasting the world’s largest hydrangeas (I promise to say more about the houses later), along with medieval chapels and Celtic crosses weathered by wind and rain. And the roads were nearly empty, as if no one drove here at all.

Następnego dnia, upewniwszy się, że zabraliśmy dokumenty, psa i wodę wyruszyliśmy na zachód. Niedużo już tego zachodu zostało, bo zachód nam się kończył na przylądku Pointe de Penmarc’h, a dalej to albo skręcamy ostro na północ, albo nasze zwłoki zjedzą atlantyckie dorsze. Trasa od Guilvinec do Pointe de Penmarc’h to około 7 kilometrów, więc nie ma się co rozpędzać. Wąskie drogi na południu Finistère są przecudne – śliczne domki otoczone zielenią, porośnięte winobluszczem i zachwycające największymi na świecie hortensjami (o domkach jeszcze będzie, obiecuję), średniowieczne kaplice, celtyckie krzyże zniszczone przez wiatr i deszcz. I prawie pusto, jakby nikt tutaj nie jeździł samochodem.

On the way, we pass the village of Kerity, home to a tiny church with a single side aisle (there are usually two)—a medieval structure, naturally. We arrive in St. Pierre a few minutes later. We are greeted by the overpowering stench of seaweed drying on the exposed sand; the tide is well out, and the boats and small vessels look as though they have been abandoned.

Po drodze mijamy wioskę Kerity z maleńkim kościółkiem z jedną nawą boczną (zwykle są dwie), oczywiście średniowiecznym. Do St Pierre dojeżdżamy kilka minut później. Wita nas straszliwy zapach wodorostów schnących na pozbawionym wody piasku. Odpływ jest solidny, łodzie i stateczki wyglądają jak porzucone. 

It’s hard to believe, but we are actually looking at the ocean floor. It’s great that no one throws shopping carts, broken beer bottles etc into the water. Those little white specks are small birds darting across the sand and flying very low over the water. On the horizon, you can see the next stop on our journey: the d’Eckmühl Lighthouse. The lighthouse is quite far from Saint-Pierre—about two kilometers away. It was built in 1897 thanks to the generosity of the Prince d’Eckmühl. Like almost everything else in the area, it was constructed from granite, which is found literally everywhere.

Trudno uwierzyć, ale przecież oglądamy dno oceanu jakby nie było. Fajne jest to, etcnie wyrzuca do wody wózków sklepowych, potłuczonych butelek po piwie itd. Te białe punkciki to są małe ptaszki, które szybciutko biegają po piasku i latają bardzo nisko nad wodą. Na horyzoncie widać następny cel naszej podróży – latarnię morską d’Eckmühl. Latarnia jest bardzo daleko od St Pierre – około dwóch kilometrów. Została zbudowana w 1897 roku dzięki hojności księcia d’Eckmühl. Jak prawie wszystko dookoła wzniesiono ją z granitu, który jest dosłownie wszędzie.

It is reached by 307 steps—though I lost count after 128. The building at the foot of the lighthouse belongs to the Papa Poydenot Association, an organization of sea rescuers. This building also houses a maritime rescue museum, which is free to visit.

Prowadzi na nią 307 stopni – nie liczyłam, bo mi się pomyliło po 128. Budynek u stóp latarni to Assocation Papa Poydenot – Stowarzyszenie Papa Poydenot, skupiające ratowników morskich. Budynek, w którym mieści się Stowarzyszenie zawiera też muzeum ratownictwa morskiego i można go odwiedzić za darmo.

INFO: climbing the lighthouse costs 2 euros /wejście na latarnię kosztuje 2 Euro. 

On the other side, there is a small market square where a market is held during the season on Mondays from 4:30 PM to 7:30 PM.

Z drugiej strony jest mały ryneczek, gdzie w sezonie, w poniedziałek od 16:30 do 19:30 odbywa się targ.

The next stop is… our camera battery ran out.Następny przystanek to … wyczerpała nam się bateria w aparacie. 

In the morning, we finally decided to get off our lazy backsides and do some sightseeing. Since a market was taking place in Pont-l’Abbé (Breton name: Pont’-n-Abad, or „Abad’s Bridge”)—and the drive took less than an hour rather than half the day—we set off. It was a typical market—heaps of junk, aside from the vegetables, fruit, and braids of smoked garlic—but we decided to take a look anyway.

Rano postanowiliśmy wreszcie ruszyć ciężkie tyłki i trochę pozwiedzać. Ponieważ w Pont l”Abbé (bretońska nazwa Pont’-n-Abad, czyli most Abada) właśnie odbywał się targ i nie trzeba tam jechać pól dnia, a tylko niecałą godzinę, więc ruszyliśmy. Targ jak targ, kupa dziadostwa, oprócz warzyw, owoców i warkoczy wędzonego czosnku, ale postanowiliśmy obejrzeć.

The town has a population of around 8,500 and is the self-proclaimed capital of Pays Bigouden (Ar Vro Vigoudenn—Breton is a wonderful language). It was founded in the 11th century by a monk from Loctudy. Before that, Romans and Normans had been here, and even earlier, several menhirs had been erected. Throughout the ages, there were battles, assassinations at the highest levels of power as rivals vied for position, and peasants refusing to pay the local baron—until finally, the railway arrived in 1884 and everything became simpler, even the arrival of the Germans in 1940.

Miasto ma około 8,5 tys. mieszkańców i jest samozwańczą stolicą Pays Bigouden (Ar Vro Vigoudenn. Cudny język ten bretoński). Miasto założył pewien mnich z Loctudy w XI wieku. Wcześniej byli tu i Rzymianie i Normanowie, wcześniej ustawiono nawet kilka menhirów. Przez cały czas były jakieś bitwy, ktoś kogoś zamordował na szczytach władzy, żeby zająć jego stołek, jacyś chłopi nie chcieli płacić lokalnemu baronowi, aż w końcu w 1884 doprowadzono tu kolej i wszystko stało się bardziej proste, nawet przyjście Niemców w 1940 roku.

We had planned to continue exploring the history and physical landmarks of this lovely town before moving on, but at one point Zbig checked his pockets and realized he had forgotten his documents—his driver’s license, vehicle registration, and the like. We lost the mood for sightseeing and headed back to Guilvinec. However, not wanting to waste the rest of the day, we spent the afternoon walking across the bridge beyond the harbor that connects our town to another:

Mieliśmy poznawać dalej historię i jej materialne dowody w tym ładnym mieście, a potem jechać dalej, ale w pewnym momencie Zbig złapał się za kieszeń i stwierdził, że zapomniał dokumentów – prawa jazdy, dowodu rejestracyjnego i różnych takich. Straciliśmy więc nastrój na zwiedzanie i wróciliśmy do Guilvinec. Żeby jednak nie zmarnować połówki dnia, to po południu przeszliśmy przez most za portem łączący nasze miasteczko z innym miasteczkiem:

Almost all the names on signposts and information boards are bilingual – French and Breton. Breton bears absolutely no resemblance to French, yet familiar words from German and English sometimes appear.

Prawie wszystkie nazwy na drogowskazach i tablicach informacyjnych są dwujęzyczne, francusko/bretońskie. Bretoński w niczym, absolutnie w niczym nie przypomina francuskiego, ale czasem pojawiają się znajome słowa z niemieckiego i angielskiego. 

Returning to Treffiagat, it is essentially a village covering an area of ​​8 square kilometers, with a population of 2,500. There is little to see there, apart from the medieval church.

Wracając do Treffiagat, to jest to właściwie wioska o powierzchni 8 kilometrów kwadratowych, na których mieszka 2,5 tys. ludzi. Niewiele tu do zwiedzania oprócz średniowiecznego kościoła.

We explored almost everything within an hour (and I mean everything):

Spenetrowaliśmy prawie wszystko w ciągu godziny (jak wszystko to wszystko):

and with a sense of duty well fulfilled, we returned home.

i z poczuciem dobrze spełnionego obowiązku wróciliśmy do domu.

INFO: All parking in Breton towns is free (except for one town, but more on that later). There are plenty of parking spaces—outside the peak season, of course, since in summer you wouldn’t be able to squeeze in a pin. Furthermore, all restrooms are free too—both the public ones and those at gas stations—and their cleanliness and facilities are excellent, placing France high on my „World Restrooms” ranking.

INFO: wszystkie parkingi w bretońskich miasteczkach są bezpłatne (oprócz jednego miasta, ale o tym później). Miejsc do parkowania jest dużo, oczywiście poza sezonem, bo w lecie nie można wcisnąć szpilki. Poza tym wszystkie toalety również są bezpłatne – i te miejskie i te przy stacjach benzynowych, a ich czystość i wyposażenie są na bardzo dobrym poziomie, co stawia Francję wysoko w moim rankingu „Toalety Świata”.

Le Guilvinec is, above all, a fishing port—a place of winding streets whose layout remains a mystery to us to this day, and of incredibly friendly people. And there is a profound sense of calm: there are hardly any tourists, and no snobs with massive yachts and even bigger egos. In the morning, when I go out with my dog, it is still grey. All the shutters are closed, and there isn’t a soul around. Closer to the port, I usually run into a few people walking to or from the bakery. We exchange a „bonjour,” and I turn off with Quattro onto a tiny beach—almost completely submerged by the high tide—to watch the small fishing boats heading out to sea or returning to port just as the sun comes up. On the way back, we buy a baguette for a mid-morning snack, and that is how our day begins. Such peace.

Le Guilvinec to przede wszystkim port rybacki, zaplątane uliczki, których planu nie potrafimy do dziś odgadnąć i niesamowicie mili ludzie. I wielki spokój – prawie nie ma turystów, nie ma snobów z wielkimi jachtami i jeszcze większym ego. Rano, kiedy wychodzę z psem jest jeszcze szaro. Wszystkie okiennice zamknięte i nigdzie nikogo. Trochę bliżej portu spotykam zwykle kilka osób, które idą do lub z piekarni. Mówimy sobie „bonjour”, ja skręcam z Quattro na maleńką plażę zalaną prawie zupełnie przez przypływ, obserwujemy małe kutry wyruszające w morze, albo wracające do portu i wtedy wstaje słońce. Wracając kupujemy bagietkę na drugie śniadanie i tak zaczyna się nasz dzień. Spoooookój.

Le Guilvinec is one of the last places in France where only small vessels—like this one—are allowed to fish:

Le Guilvinec to jeden z ostatnich miejsc we Francji, gdzie mogą łowić tylko małe jednostki, takie jak ta:

The port is small, and there isn’t much to see. However, you can book a 12-hour fishing trip and fish alongside the crew—though enduring the rocking motion, the smell of fish and diesel fumes, and the actual work involved might be tough; still, to each their own.

Port jest niewielki i niewiele tu do oglądania. Ale można wykupić 12-godzinny rejs i łowić wraz z załogą kutra, ale chyba trudno znieść kołysanie, zapach ryb i silnika diesla i do tego jeszcze pracować, ale cóż, każda rozrywka ma swoich amatorów.

Above: the harbor exit. You can see cutters and boats sailing to and from the port. I only photographed two boats, but believe me, there are many more a little further out. The photo below is a continuation of the one above, just taken shortly before sunset.

Powyżej: wyjście z portu. Widać kutry i łodzie płynące z portu i do portu. Sfotografowałam tylko dwie łodzie, ale wierzcie mi, trochę dalej jest ich wiele. Zdjęcie poniżej to kontynuacja tego powyżej, tylko niedługo przed zachodem słońca.

Guilvinec is home to one of the few remaining fishing schools—and one of the last in France. It’s those buildings on the right, right out on the headland. The rocks are submerged by the tide every day, and at those times, the town seems closer. Almost all the houses are tiny and cozy, with shutters, and I would love so much to own one of them—even the ugliest one.

W Guilvinec jest jedna z niewielu szkół rybołóstwa i jedna z ostatnich we Francji. To te budynki po prawej stronie, na samym cyplu. Skały są codziennie zalewane przez przypływ i wtedy miasteczko wydaje się bliżej. Prawie wszystkie domy są malutkie, przytulne, mają okiennice i strasznie chciałabym mieć jeden z nich, choćby najbrzydszy. 

I’ll write more about the little houses later, as they’ve always been a huge passion of mine. For now, we’re heading back to the hotel because the dog is tired… / O domkach jeszcze napiszę, bo to moja wielka pasja zawsze. Na razie wracamy do hotelu, bo pies zmęczony…

You can find players like this in practically every small town in France. It’s the game of boules—also known as pétanque, depending on the region. The men explained the rules to me: you have to throw your ball as close as possible to a small target ball. Each player has three balls, and the winner is the one who lands theirs closest. Very complicated stuff.

Chyba w każdym miasteczku we Francji można spotkać takich graczy. To gra w bule (les boulles), znana również pod nazwą Petanque (w zależności od regionu). Panowie tłumaczyli mi na czym to polega – trzeba rzucić jak najbliżej małej kulki. Każdy ma 3 kule i wygrywa ten, kto dorzuci najbliżej. Bardzo skomplikowane. 

We arrived in the evening, exhausted—worn out like galley slaves. The hotel awaited us right next to the church, behind a tall white fence. We immediately felt a sense of „home away from home,” especially since the hosts—the owners—turned out to be absolutely delightful. Evening falls up to two hours later in this far-western corner of Europe than in Poland, though at eight in the morning, it is still grey outside.

Dojechaliśmy wieczorem, zmęczeni jak galernicy. Hotel czekał na nas tuż obok kościoła, za wysokim białym płotem. Od razu poczuliśmy się jak w domu daleko od domu, tym bardziej, że gospodarze / właściciele okazali się przeuroczy. Wieczór na dalekim zachodzie Europy zapada nawet dwie godziny później niż w Polsce, za to o ósmej rano jest jeszcze szaro.

The garden is small, but we were given a section of it „for our own use,” along with a ground-floor room that opens directly onto a large bush of marguerite daisies.

Ogród jest niewielki, ale my dostaliśmy „na własność” jego część, wraz z pokojem na parterze, z wyjściem wprost na wielki krzew margarytek.

As you can see, the dog has already made himself at home. Come on in—the little room is truly lovely: / Jak widać pies już się rozgościł. Zapraszam do środka, pokoik jest naprawdę śliczny:

Great idea, right? Madame Martine, our hotelier 🙂 is full of ideas; every room in the hotel has a unique character. And the breakfasts she serves! I really should have packed some looser clothes… Take a look at what it looks like on the other side, too:

Fajny pomysł, prawda? Madame Martine, nasza hotelarka 🙂 ma mnóstwo pomysłów, każdy pokój w hotelu ma inny charakter. A jakie serwuje śniadania!!! Mogłam zabrać luźniejsze ciuchy… Zobaczcie jeszcze jak wygląda po drugiej stronie:

Heading out to the garden, there’s an old wardrobe with a large mirror on the right, and straight ahead—the man who’s always working even while on vacation: Zbig.

Wyjście do ogrodu, po prawej stara szafa z wielkim lustrem, a na wprost wiecznie-pracujący-człowiek-na-wakacjach, czyli Zbig.

A tiny bathroom window—almost completely overgrown—looking out onto a stranger’s garden; a mysterious one, naturally. Did I mention already how lovely it is here? It’s a tiny fishing town, and there aren’t many tourists. But more on that next time.

Maleńkie okienko w łazience, prawie zupełnie zarośnięte, wychodzące na obcy ogród, tajemniczy oczywiście. Pisałam już, że tu jest ślicznie? A miasteczko jest malutkie i do tego rybackie i nie ma tu wielu turystów. Ale o tym następnym razem.

Americans say that when you start looking like your passport photo, it’s a sign you need to go on vacation. I’ve looked like my passport photo for at least a year now (picture a terrorist, only without the beard—that’s pretty much me). Admittedly, I don’t actually need a passport this time since we’re staying in Europe, but it’s true: it’s finally time to hit the road. So, we set off early yesterday morning, heading west, and drove and drove and drove and drove. It was our first time traveling with the dog, which naturally brought up some big worries: would he hold up okay (he had the entire trunk of the Kuga to himself)? Would there be a place for him to poop along the way? And would he get stressed out by the loooong drive?

Amerykanie mówią, że kiedy zaczynasz wyglądać jak twoje zdjęcie w paszporcie, to znak, że trzeba wyjechać na wakacje. Ja wyglądam jak moje zdjęcie w paszporcie co najmniej od roku (vide: zdjęcie jakiegoś arabskiego terrorysty, tyle że bez zarostu – to miej więcej ja). Wprawdzie tym razem paszportu nie potrzebuję, bo tym razem pozostaniemy w Europie, ale fakt – czas wyjechać, nareszcie. Tak więc wyjechaliśmy wczoraj wcześnie rano, kierunek zachód i jechaliśmy, jechaliśmy, jechaliśmy i jechaliśmy. Pierwszy raz z psem, a co za tym idzie z wielkimi obawami, czy pies wytrzyma – ma do dyspozycji cały bagażnik w samochodzie rasy „kuga”, czy będzie miał gdzie robić po drodze kupę i czy nie będzie zestresowany dłuuuugą jazdą.

The lad is doing just fine, even though there are thousands of brand-new scents at the rest stops and he’s so excited he doesn’t even have time to eat. But after the first few hours—during which he stayed on constant alert—he finally relaxed and fell asleep, only occasionally lifting his massive head.

Daje chłopak radę, choć na parkingach tysiące zupełnie nowych zapachów i nie ma nawet czasu jeść, taki jest podjarany. Ale po pierwszych godzinach, kiedy czuwał non stop, w końcu wyluzował i spał, czasem tylko podnosząc wielki łeb.

On the first day, we managed to cover only 1,089 km. Completely wiped out, we collapsed at a hotel on the outskirts of Saarbrücken, trying to explain to the dog that he shouldn’t bark at every sound outside the door.

W pierwszy dzień daliśmy radę tylko 1089 km. Padnięci jak fiołki alpejskie legliśmy w hotelu na przedmieściach Saarbrucken, próbując wytłumaczyć psu, że nie powinien szczekać na każdy odgłos za drzwiami.

And today, we’ve been driving since the misty morning—on and on, across all of Lorraine through a terrible, awful, all-enveloping fog, crawling along the Paris ring roads at 20 km/h, and then fighting off sleep. But we’ll be there soon. It’s going to be great—a small fishing town and the vast ocean. Just another 230 kilometers to go.

A dziś znowu od rana mglistego jedziemy i jedziemy, przez całą Lotaryngię w strasznej, okropnej, wszystko-zasłaniającej mgle, przez paryskie obwodnice 20 km/godzinę, a potem walcząc ze snem. Ale już niedługo będziemy na miejscu. Będzie super – małe miasteczko rybackie i wielki Ocean. Jeszcze 230 kilometrów.